hwItwl kwRgwxr
Ñotb iBdÖl pK

XwKw ÌaËK MwRyeÖk LÖg GKUw bÔk dt„ xbËd xMËt xbËd xfËk Awowk iËZwB bÔkZò„ QÖxUk xbËd AËdËKB ÌgrwËZ jwd MwRyeÖËk RwZyt Dbøwd gw hwItwl kwRgwxr ÌbLËZ„ NÖËk AwoËlI AËdËK RwËdd dw Gk BxZpwo gZêiwd oóeËKê„

eÞwPyd eÔgêgËŠk hwItwl ekMdwk xgþZÚZ xQl itidxovp I XwKw bÖxU ÌRlwRÖËr„ hwItwl AéËlk dwËik Duex£ xdËt AwËQ dwdw iZ dwdw Kaw„ AËdËK gËld, eÞwPyd GK kwRw hgewl gw hbÛewl GB ekMdw mwod KkËZd„ Zwk dwËik ÌaËKB hwItwl dwËik Duex£„ KwËkw KwËkw iËZ, hwItwl MwRy ÌaËK GB dwËik Duex£„ hwItwl MwRyk mwodKZêw xQËld xgLøwZ gwk hÖ^BtwËbk GKRd„ xZxd Zwk xZd xpëbÖ KiêPwkyËK Rxibwxk bwd KËkd„ GB xZdRËdk iËcøB GKRd GB ekMdwk eÞxZÅw KËkd„ hwItwl ekMdw LøwZ GB ekMdwk xgþZÚxZ 600 gMêiwBl„ Gk Ìgxmk hwMB MRwxk RŠl„ GB ekMdwk Rxibwk awKËZd RtËbgeÖËk„ RtËbgeÖËkk AwËMk dwi xQl eykgwxr„ xKìç eËk Rxibwk RtËbg dwkwtËYk dwiwdÖowËk Gk dwi kwLw pt RtËbgeÖk„ GB hwItwl Rxibwk gvm xdËRËbk xg¢ßieÖËkk gRÛËjwxMdyk xgLøwZ ‘eÖxmlwl ÌmÛwxZt’ gÛwÊY exkgwk ÌaËK D¨ÔZ gËl bwxg KkËZd„ Rxibwk KÚnä dwkwtY kwt GB gvËmk eÞxZÅwZw gËl Rwdw jwt„ Rxibwk KÚnä dwkwtËYk iÙZ×øk ek Zwk eÖ¢ RtËbg dwkwtY Rxibwk xpËoËg Axhxn£ß pd„ ZwkeËkB eyk gwxrk dwi gbËl pt RtËbgeÖk„

hwItwl kwRgwxrk GKxU ÑgxmÄø pËlw, kwReÞwowb pËlI GLwËd ÌKD awKËZd dw„ owiËdk gr bwlwdop ÌiwU bmxU gwxr xdËt kwReÞwowb„ ÌoB oit GLwËd xQl LwRwxéLwdw, xelLwdw, ÌZwmwLwdw, KwQwxk gwxr, dwUixëbk, xglwoipl, pwItwipl, Ìbgixëbk, ewrg^wcwËdw xbxN BZøwxb„ kwRgwxrxUk ÑbNêø 297 MR Awk eÞþÿ 110 MR„ ÌoB oit owËpgkw ekMdwk RŠËl xmKwk KkËZ GËl GB kwRgwxrkB AwxZaø MÞpY KkËZd„ ekMdwk xgPwkKwjê, dwdw DuogI pËZw GLwËd„ ÌoB kwRgwxr GLd exkYZ pËtËQ AwbwlZ hgËd„ kwRgwxrk xKQÖ Avm ÌhËO ÌMËlI Gk iÔl hgËdk þÿweËZøk ÑgxmÄø AU×U kËtËQ„ xh˃wxktwd þÿweËZøk ÑgxmÄø Ìgxmk hwM AvËmB xgbøiwd„ kwRgwxrk iwSLwËd dwPipl, pwItwipl GLdI kËtËQ, jw ÌbLËl Awedwk id xKQÖqËYk Rdø pËlI PËl jwËg AZyËZ„ hgËdk Adøwdø AvmI kËtËQ„ ZËg G†Ëlw ovÆwk Kkw pËtËQ dZ×dhwËg„ AwkI GKxU xRxdo ÌbLËl iËd erËg ÌoB oitKwk Kaw„ Zw pËlw bÖB bwlwËdk ÌoZ×gd, jw GLdI gpd KËk PËlËQ BxZpwËok bwM„ ZËg kwRgwxr jxb hwËlw KËk NÖËkxfËk ÌbLËZ Pwd ÌoËqË¢ QÖxUk xbËd jwItwB hwËlw„ KwkY o®wËpk Adø xbd†ËlwËZ eÞP×k xhr awËK„

AwkI AwËQ jw : kwRgwxr ÌaËK eÞwt iwBlLwËdK bÔËkB kËtËQ mômwdgwxr„ jwk dwi hwItwl mômwËdmðky„ mômwdNwËUI kËtËQ ÌoB oitKwk xKQÖ þÿwedw„ Awk AwËQ kwRw dËkëbÛ dwkwtY Rt gwpwbÖËkk ÌmðZewaËkk eÞxZKÚxZ„ hwËlwB lwMËg GB mômwdNwËU NÖkËZ„ kwRgwxrk ewËmB kËtËQ exkZø£ß owixkK RwbÖNk, jwk owiËd flËK ÌlLw kËtËQ 16Zi BýU ÌgŠl„ gŠgyk ÌRdwËkl Ioiwdy 1972 owËlk 19 ÌfgÛØtwxk GxU þÿwed KËkxQËld„

KyhwËg jwËgd : XwKw ÌaËK MwRyeÖk, mÛyeÖËkk gwËo dwiËZ pËg RtËbgeÖk ÌP#kwþæwt„ GB ÌP#kwþæwËZB AgxþÿZ þñwcydZwk hwÆjê„ ÌP#kwþæw ÌaËK xkKmw xdËt e^wP xixdËUk iËcøB Ìe^#ËQ jwËgd kwRgwxrËZ„ ÌoLwd ÌaËK xKQÖ bÔËkB mômwdNwU„ QÖxUk xbËd ÌgrwËZ ÌMËl xdËRk Mwxr xdËt jwItwB hwËlw„ dËPu ÌjËZ ewËkd Uøwx… Køwg xdËt„ hwrw erËg oitËhËb 800-1200 UwKw„ GQwrw xgAwkxUxo, ÌgokKwxk gwo, kwBWwk, bÖkìæ G†ËlwI jwt RtËbgeÖk ejêìæ„ oit KËk GKxbd NÖËk AwoÖd hwItwl kwRgwxr Awk þñhwg-Kxg ÌMwxgëb bwËok ÌoB hwItwl ekMdw ÌaËK, jw xdËt þñhwg-Kxg xlËLxQËld-

hwItwl Awiwk AxþÿiŒw, hwItwl Awiwk eÞwY
Awxi Zwk xdgêwxoZ Aci oìæwd
Zwk Ìo icÖk eÞyxZ, iËd RwËM xdxZ xdxZ
Zwpwk iiZw iwtw, gÖËK WwËK gwd„